Jednorazowe odszkodowanie ZUS jest pojedynczą rekompensatą za utratę zdrowia oraz sprawności, dla osób, które uległy wypadkowi przy pracy lub zapadły na chorobę zawodową. Osoby ubezpieczone mogą liczyć również na zasiłek chorobowy. Ubezpieczenie chorobowe oraz wypadkowe zapewnia świadczenia na wypadek czasowej niezdolności do pracy.

Kiedy osoba, która uległa wypadkowi przy pracy, albo zapadła na chorobę zawodową, doznała stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, przysługuje jej prawo do jednorazowego odszkodowania z ZUS. Natomiast osoby, które w wypadku lub na skutek choroby zawodowej powstałych w szczególnych okolicznościach doznały stałego, albo długotrwałego uszczerbku na zdrowiu otrzymają jednorazowe odszkodowanie z ZUS, jeśli wypadek lub choroba zawodowa wywołały trwałą niezdolność do pracy.

Według przepisów, stały uszczerbek na zdrowiu jest naruszeniem sprawności organizmu, powodującym upośledzenie czynności organizmu, które nie rokuje poprawy (utrata palców, wzroku, słuchu). Długotrwałym uszczerbkiem na zdrowiu jest takie naruszenie sprawności organizmu, które wywołuje upośledzenie czynności organizmu na dłużej niż 6 miesięcy, jednak mogący ulec poprawie.

Zarówno stopień uszczerbku na zdrowiu, jak i jego związek z wypadkiem przy pracy, albo chorobą zawodową, są ustalane przez ZUS po zakończeniu leczenia oraz rehabilitacji. Dopiero wówczas składa się wniosek o odszkodowanie.

Jednorazowe odszkodowanie ZUS – wniosek i niezbędne dokumenty

Uznanie leczenia za zakończone przez lekarza prowadzącego oznacza, że można już złożyć wniosek o wypłatę odszkodowania. Kiedy wniosek zostanie złożony przed zakończeniem leczenia, ZUS nie rozpatrzy sprawy i nie wypłaci odszkodowania. Wniosek powinien zostać złożony bezpośrednio przez osobę ubiegającą się o odszkodowanie lub jej przedstawiciela ustawowego, osobiście, albo za pośrednictwem poczty. Wymaganą dokumentację można złożyć w dowolnej jednostce ZUS. Sprawa zostanie rozpatrzona w oddziale, pod który podlega miejsce zameldowania osoby ubiegającej się o przyznanie jednorazowego odszkodowania z ZUS.

Wymagane dokumenty, jeśli składamy je w okresie ubezpieczenia, przekazujemy za pośrednictwem płatnika składek, czyli, na przykład, pracodawcy. Niezbędne do złożenia są:

  • wniosek o ustalenie procentowego uszczerbku na zdrowiu oraz przyznanie jednorazowego odszkodowania ZUS,
  • zaświadczenie o stanie zdrowia ze wskazaniem zakończenia leczenia i ewentualnej rehabilitacji wystawione przez lekarza prowadzącego leczenie (druk N-9),
  • wywiad zawodowy dla celów świadczeń z ubezpieczenia społecznego (druk N-10),
  • dokumentacja medyczna i inne dokumenty, które mają znaczenie dla wydania orzeczenia o niezdolności do pracy i zależności od okoliczności,
  • protokół ustalenia okoliczności oraz przyczyn wypadku przy pracy,
  • karta wypadku, zeznania świadków wypadku,
  • prawomocny wyrok sądu pracy,
  • decyzja Państwowej Inspekcji Sanitarnej (przy chorobie zawodowej),
  • dokumentacja wypadku w szczególnych okolicznościach.

Jednorazowe odszkodowanie ZUS – tryb postępowania

  1. ZUS po otrzymaniu wniosku o przyznanie jednorazowego odszkodowania musi w przeciągu 7 dni wyznaczyć termin badania przez lekarza.
  2. W czasie badania wnioskującego, lekarz orzecznik wydaje orzeczenie, w którym ustala stała lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu według ustalonej oceny procentowej oraz jego związek z wypadkiem przy pracy lub powstałą chorobą zawodową, poprzez bezpośrednie zbadanie ubezpieczonego oraz na podstawie posiadanej dokumentacji medycznej.
  3. W terminie 14 dni, liczonych od dnia doręczenie tego orzeczenia, można złożyć odwołanie (sprzeciw) do komisji lekarskiej od orzeczenia wydanego przez lekarza orzecznika.
  4. Decyzję w sprawie odszkodowania ZUS wydaje w terminie 14 dni od daty otrzymania orzeczenia lekarza orzecznika, albo komisji lekarskiej lub wyjaśnienia ostatniej okoliczności koniecznej do wydania decyzji.
  5. Niekorzystna decyzja ZUS umożliwia odwołanie się od niej w terminie miesiąca od daty doręczenia decyzji do Sądu Rejonowego – Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem ZUS-u.
  6. Odszkodowanie wypłacone jest od razu po wydaniu decyzji na rachunek bankowy lub przekazem pocztowym.

Jednorazowe odszkodowanie ZUS – wysokość wypłaty

Wysokość jednorazowego odszkodowania z ZUS uzależniona jest od procentowego stopnia stałego, albo długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, który został ustalony przez lekarza orzecznika. Ponadto, kwota jednorazowego odszkodowania z ZUS zależy od aktualnej stawki za 1% uszczerbku na zdrowiu, która obowiązuje w dniu wydania decyzji przez ZUS o przyznaniu jednorazowego odszkodowania.

Od 1 kwietnia 2007 roku, jednorazowe odszkodowanie z ZUS przysługuje w wysokości 20% przeciętnego wynagrodzenia za każdy 1% stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu.

Przeciętnym wynagrodzeniem określa się przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym, które ogłaszane jest dla celów emerytalnych w Dzienniku Urzędowym RP „Monitor Polski” przez Prezesa GUS, stosowane od drugiego kwartału każdego roku przez rok. Takie rozwiązanie sprawia, że kwota przysługująca za 1% uszczerbku na zdrowiu ulega zmianie raz w roku, a nowe stawki obowiązują od 1 kwietnia danego roku do 31 marca następnego roku.

Kiedy nie przysługuje jednorazowe odszkodowanie ZUS?

Świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego nie zostaną wypłacone ubezpieczonemu, gdy wyłącznym powodem wypadku było naruszenie przepisów dotyczących ochrony życia i zdrowia, spowodowane przez ubezpieczonego celowo, albo na wskutek niedbalstwa. Świadczenia nie otrzyma również ubezpieczony, który w chwili wypadku znajdował się w stanie nietrzeźwym, pod wpływem środków odurzających lub substancji psychotropowych, co w znacznym stopniu przyczyniło się do spowodowania wypadku.

Przepis ten nie obejmuje członków rodziny ubezpieczonego, którzy nawet w takich sytuacjach zachowują prawo do świadczeń określonych w ustawie wypadkowej.

Jednorazowe odszkodowanie ZUS dla rodziny

Odszkodowanie przysługuje rodzinie ubezpieczonego, który zmarł wskutek wypadku przy pracy, ale także rodzinie zmarłego rencisty, pod warunkiem, że był on uprawniony do renty z ubezpieczenia wypadkowego. Więcej na temat odszkodowania za śmierć dowiesz się z naszych wcześniejszych artykułów.

Ustawa z dnia 30 października 2002 roku o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy oraz chorób zawodowych, głosi, iż członkami rodziny uprawnionymi do odszkodowania są:

a) małżonek, oprócz małżonka, który pozostawał ze zmarłym w orzeczonej separacji,
b) dzieci własne, dzieci drugiego małżonka, dzieci przysposobione, dzieci przyjęte na wychowanie oraz utrzymanie przed ukończeniem 18 lat wnuki, rodzeństwo oraz inne dzieci, także te przyjęte w ramach rodziny zastępczej, które spełniają warunki uzyskania renty rodzinnej w dniu śmierci osoby ubezpieczonej, albo rencisty.
c) rodzice, osoby przysposabiające, macocha, ojczym, jeśli w dniu śmierci osoby ubezpieczonej, albo rencisty, prowadzili z nim wspólne gospodarstwo domowe lub, jeśli ubezpieczony lub rencista, przed śmiercią przyczyniał się do ich utrzymania, albo jeśli ustalono to wyrokiem lub ugodą sądową (np. alimenty na rzecz rodziców).

Kiedy do uzyskania jednorazowego odszkodowania uprawniony jest wyłącznie małżonek lub dziecko, wówczas przysługuje ono w wysokości 18-krotnego przeciętnego wynagrodzenia.

W przypadku, gdy uprawniony jest tylko jeden członek rodziny, który nie jest małżonkiem lub dzieckiem, otrzyma on odszkodowanie w wysokości 9-krotnego przeciętnego wynagrodzenia.

W sytuacji, gdy uprawniona do uzyskania jednorazowego odszkodowania z ZUS jest więcej niż jedna osoba, wówczas, oprócz podstawowej kwoty, wypłacana zostaje kwota zwiększenia. Kwota zwiększenia to suma przeznaczona dla każdej następnej osoby uprawnionej. W przypadku, gdy osób uprawnionych jest więcej niż jedna, kwota podstawowa jest zwielokrotniana o tyle kwot zwiększenia, ile jest osób z danej grupy ponad jedną. Zgodnie z ustawą, kwota zwiększenia jest 3,5-krotnością przeciętnego wynagrodzenia.

Kwota do wypłaty jednorazowego odszkodowania z ZUS zostaje podzielona w równych częściach między osoby uprawnione, przy uwzględnieniu podziału pomiędzy grupami (grupa pierwsza – małżonek, dzieci; grupa druga – pozostali uprawnieni).

ZAMÓW BEZPŁATNĄ ANALIZĘ SPRAWY

Wypełnij formularz, a otrzymasz darmową analizę Twojej sprawy.

captcha

Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych osobowych. Pełna treść oświadczenia.

© 2015 Aeger Iuris | Europejskie Centrum Prawne

Wykonanie i analityka Seolo

Kancelaria Prawna Aeger Kraków

ZNAJDŹ NAS NA: